The role of cultural awareness in translation

Nahida Heydarova; Elgune Huseynova; Inji Haydarli

Müəlliflər

Nahida Heydarova Müəllif
Elgune Huseynova Müəllif
Inji Haydarli Müəllif

Açar sözlər

Tərcümə, mədəni anlayış, dil və mədəniyyət, mədəni kompetensiya, idiomlar, regional dialektlər, mədəni nüanslar

Xülasə

Tərcümə dil maneələrinin aradan qaldırılmasında və mədəniyyətlərarası ünsiyyətin inkişafında mühüm rol oynayır. Lakin uğurlu tərcümə yalnız dil bacarıqları ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda dilin istifadə olunduğu mədəni kontekstin dərindən anlaşılmasını tələb edir. Bu məqalədə dil və mədəniyyət arasındakı ayrılmaz əlaqə vurğulanaraq, tərcümədə mədəni anlayışın əhəmiyyəti araşdırılır. Məqalədə idiomlar, regional dialektlər və sosial tabular kimi mədəni nüansların tərcümənin düzgünlüyünə necə təsir etdiyi göstərilir. Həmçinin tərcüməçilərin yalnız hədəf auditoriyanın mədəni norma və dəyərlərini anlamasının deyil, eyni zamanda tərcüməni həmin mədəniyyətə uyğun şəkildə uyğunlaşdırmasının vacibliyi qeyd olunur. Mədəni kontekstin rolunu düzgün dərk edən tərcüməçilər daha dəqiq, effektiv və mədəni baxımdan uyğun tərcümələr yarada bilirlər ki, bu da qloballaşan dünyada xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Referanslar

1. Baker, M. (2011). In Other Words: A Coursebook on Translation (2nd ed.). Routledge.

2. Babasoy, Y. B., Zeynalova, K., Sadigova, N. E., & Ismayilli, T. M. (2025). Functional semantic character of affirmation in English in the aspect of cognitive linguistics. Universidad y Sociedad, 17(3), e5214-e5214.

3. Ismayilli, T. (2024). Navigating complexities in medical text translation: Challenges, strategies, and solutions. Acta Globalis Humanitatis Et Linguarum, 1(2), 170-176.

4. Ismayilli, T., Mammadova, K., Ibrahimli, N., & Heyderova, N. (2025). Confirmation gestures, mimics and their effects on foreign language learning: Examples of EFL students. Pegem Journal of Education and Instruction, 15(2), 198-206.

5. Nuri, A. B., & Ismailli, T. M. (2025). The linguistic characteristics of ChatGPT-assisted academic writing in higher education: A lexico-grammatical and discourse-analytical perspective in EFL contexts. Science, Education and Innovations in the Context of Modern Problems, 8(10), 1314-1319.